Roken en vapen
Rookt of vapet u en merkt u dat het lastig is om ermee te stoppen of te minderen? Misschien weet u dat het beter zou zijn om te stoppen, maar voelt het moment nooit goed. Of u gebruikt nicotine om stress, verveling of onrust te dempen. Dat is begrijpelijk. Nicotine werkt verslavend en stoppen vraagt vaak meer dan alleen een besluit. Roken en vapen kunnen invloed hebben op uw conditie, herstel, bloedvaten, hart, longen en mondgezondheid. Ook kunnen ze een gewoonte worden op vaste momenten van de dag. Het goede nieuws is dat stoppen of minderen op elk moment gezondheidswinst kan geven. Hulp maakt de kans op succes groter.
Wat merkt u?
Roken of vapen kan sterk verweven raken met uw dag.
U kunt bijvoorbeeld merken dat:
- u rookt of vapet op vaste momenten;
- u onrustig wordt als u niet kunt roken of vapen;
- u nicotine gebruikt bij stress;
- u vaker hoest of sneller buiten adem bent;
- uw conditie achteruitgaat;
- u moeite heeft met stoppen;
- u eerder terugvalt na een stoppoging;
- u rookt of vapet uit gewoonte;
- u zich schaamt of schuldig voelt.
Soms denkt u dat roken of vapen ontspant. Vaak neemt vooral de onrust door nicotine tijdelijk af. Daarna komt de behoefte weer terug.
Waardoor kan het komen?
Nicotine is verslavend. Uw lichaam raakt eraan gewend en vraagt steeds opnieuw om nicotine. Daardoor kunnen onrust, trek, prikkelbaarheid of concentratieproblemen ontstaan als u minder gebruikt.
Ook gewoontes spelen een grote rol. Roken of vapen kan gekoppeld zijn aan koffie, pauze, autorijden, sociale momenten of stress.
Daarnaast kan stoppen spannend zijn als eerdere pogingen niet lukten. Dat betekent niet dat stoppen onmogelijk is. Het betekent dat u misschien een andere aanpak of meer steun nodig heeft.
Wat kunt u zelf doen?
Het helpt om eerst uw patroon te kennen. Wanneer gebruikt u nicotine en waarom?
U kunt bijvoorbeeld:
- opschrijven op welke momenten u rookt of vapet;
- een stopdatum kiezen;
- moeilijke momenten vooraf bedenken;
- steun vragen aan iemand in uw omgeving;
- rookwaren of vapes uit het zicht halen;
- vaste gewoontes aanpassen;
- iets anders doen tijdens trek, zoals wandelen of water drinken;
- hulp vragen bij stoppen.
Trek in roken of vapen komt vaak in golven. Een moeilijk moment zakt meestal weer af, zeker als u iets anders gaat doen.
Wanneer is hulp verstandig?
Hulp is verstandig als stoppen niet lukt of als u al vaker bent teruggevallen. Ook als u veel rookt of vapet, stress ervaart of bang bent voor ontwenningsklachten, is begeleiding zinvol.
Bespreek stoppen met uw huisarts. De huisarts kan meedenken over begeleiding en hulpmiddelen. Zeker bij zwangerschap, hartklachten, longklachten of andere medische klachten is overleg belangrijk.
Hoe Rondom kan helpen
We kijken samen welke rol roken of vapen heeft in uw dagelijks leven. Daarbij letten we op gewoontes, stress, sociale situaties, motivatie en terugvalmomenten.
Een leefstijlcoach kan helpen om een stopplan te maken en nieuwe gewoontes op te bouwen. Bij stress, schaamte of moeite met controle kan psychologische ondersteuning passend zijn. Een fysiotherapeut kan ondersteunen bij conditie opbouwen als u meer wilt bewegen na stoppen.
We zoeken samen naar een aanpak die past bij uw situatie en eerdere ervaringen.
